Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası (2026)

Ehliyetsiz motor kullanımı, trafik güvenliğini tehlikeye atan ve ciddi yasal yaptırımlara neden olan bir davranıştır. Bu makalede, ehliyetsiz motor kullanmanın sonuçları, 2026 yılı itibarıyla uygulanan para cezaları, alkollü motor kullanmanın cezaları, bu cezalara itiraz süreçleri, ehliyetsiz motor kazalarına karışmanın hukuki boyutları ve trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu ele alınacaktır.

Ehliyetsiz Motor Kullanmak

Türkiye’de motosiklet kullanmak için ilgili sınıf ehliyetine sahip olmak zorunludur. Motosiklet ehliyetleri M, A1, A2 ve A sınıflarına ayrılır ve her biri farklı motor hacmi ve gücündeki araçları kullanma yetkisi verir. Ehliyetsiz motor kullanımı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 36. maddesi gereğince yasaktır ve cezai yaptırımları bulunmaktadır.

Uygulamada “ehliyetsiz motor kullanma” denildiğinde yalnızca hiç ehliyet almamış kişiler akla gelir. Ancak kanun bu kavramı çok daha geniş tutar. Aşağıdaki durumların tamamı ehliyetsiz motor kullanma kapsamında değerlendirilir:

• Hiç sürücü belgesi bulunmayan kişilerin motosiklet kullanması,
• Yalnızca B sınıfı (otomobil) ehliyeti bulunan kişilerin motosiklet kullanması,
• Ehliyeti mahkeme kararıyla veya idari tedbir olarak geçici olarak geri alınmış olan kişilerin motosiklet kullanmaya devam etmesi,
• Ehliyeti iptal edilmiş kişilerin motosiklet kullanması,
• A1 sınıfı ehliyete sahip bir sürücünün A2 veya A sınıfı gerektiren bir motosiklet kullanması vb.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası Ne Kadar?

7574 sayılı Kanun kapsamında Şubat 2026 itibarıyla ehliyetsiz motor kullanmanın cezası 40.000 TL olarak belirlenmiştir. Bu ceza her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenmektedir. Ayrıca ehliyetsiz kişiye motosiklet kullandıran araç sahipleri de aynı miktarda para cezasına çarptırılır; yani hem sürücü hem ruhsat sahibi ayrı ayrı 40.000 TL ceza alır.

Ehliyet sınıfına uygun olmayan motor kullanımında ise farklı bir tutar uygulanır. Örneğin A2 sınıfı ehliyetle A sınıfı gerektiren bir motosiklet kullanan sürücüye 2026 yılı için yaklaşık 11.800 TL para cezası kesilmektedir.

İndirimli Ödeme İmkânı

Cezanın tebliğinden itibaren 15 gün içinde ödeme yapılması hâlinde %25 indirim uygulanır. Bu durumda 40.000 TL’lik ceza yaklaşık 30.000 TL’ye düşer. Ancak indirimli ödeme yapılmış olması itiraz hakkını ortadan kaldırmaz. Cezaya karşı Sulh Ceza Mahkemesi’ne yapılacak itiraz olumlu sonuçlanırsa ödenen tutar iade alınır.

Aracın Trafikten Men Edilmesi

Para cezasının yanı sıra, denetimde ehliyetsiz yakalanan sürücünün motosikleti yola devam ettirilmez. Kolluk, aracın ehliyetli bir sürücüye teslim edilmesini ya da çekilmesini talep eder.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası Araç Sahibine Verilir mi?

Ehliyetsiz motor kullanma cezası yalnızca motosikleti kullanan kişiye değil, aynı zamanda aracın ruhsat sahibine de kesilir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 36. maddesi, ehliyetsiz sürücüye araç kullandıran araç sahibini de doğrudan sorumlu tutar. Bu sorumluluk, aracı bilerek verip vermediğinden bağımsızdır. Kanun, “kullandırmış olma” fiilini yeterli saymaktadır.

Araç sahibine kesilen ceza, ehliyetsiz sürücüye kesilen cezayla eşit tutardadır. 2026 yılı itibarıyla bu tutar 40.000 TL’dir. Ceza, plakaya yazılı ve araç sahibinin adresine tebliğ edilir. Araç sahibinin denetim sırasında orada bulunması ceza kesilebilmesi için zorunlu değildir.

Sonuç olarak tek bir denetim ile hem motosikleti kullanan kişiye hem de ruhsat sahibine iki ayrı 40.000 TL ceza kesilmesi mümkündür.

Araç Sahibinin Bilgisinin Önemi Var mı?

Araç sahiplerinin aracı bilerek vermemiş olması önem arz etmez. İdari para cezaları açısından bu savunma geçerli değildir. Ceza, aracın ehliyetsiz bir kişi tarafından kullanıldığının tespiti üzerine doğrudan kesilir. Araç sahibinin bu cezaya karşı itiraz yoluna başvurabilmesi için, aracın izinsiz kullanıldığını ispatlayan somut delil sunması gerekir. Örneğin aracın çalındığına dair suç duyurusu gibi.

Araç Sahibi Cezaya İtiraz Edebilir mi?

Evet. Cezanın tebliğinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz başvurusu yapılabilir. İtirazın kabul edilebilmesi için araç sahibinin aracın ehliyetsiz kullanıldığından haberdar olmadığını ve buna rıza göstermediğini belgelere dayalı biçimde ortaya koyması gerekir. Bu sürecin bir avukat eşliğinde yürütülmesi, hak kayıplarını önlemek açısından önemlidir.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası Ruhsat Sahibi

Motosikletin ruhsat sahibi olmak, o araçla ilgili idari sorumluluğu da beraberinde getirir. Bir motosiklet ehliyetsiz bir kişi tarafından kullanıldığında, trafik cezası yalnızca sürücüye değil tescil kaydında adı geçen kişiye, yani ruhsat sahibine de ayrıca kesilir.

Ruhsat Sahibine Ceza Hangi Durumda Kesilir?

Ruhsat sahibine ceza kesilebilmesi için araç sahibi ile sürücünün farklı kişiler olması yeterlidir. Bunun dışında herhangi bir koşul aranmaz. Motosiklet bir aile üyesine, arkadaşa ya da çalışana verilmiş olsa dahi ruhsat sahibi sorumluluktan kurtulamaz.

Sık karşılaşılan durumlar şunlardır:

• Ebeveynin motosikletini ehliyetsiz çocuğuna bırakması,
• İşverenin çalışanına ehliyeti olmadığı hâlde kurye motosikleti kullandırması,
• Arkadaşın motosikletini geçici olarak ehliyetsiz birine devretmesi,
• Motosikletin çalınması ve çalan kişinin ehliyetsiz yakalanması (Bu durumda mutlaka karakol ya da savcılık ifade tutanağı itiraz dilekçesi ekinde sunulmalıdır.)

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası 2025 ve 2026 

Alkollü Motor Kullanma Cezası

Alkollü araç kullanımı, trafik kazalarının en büyük nedenlerinden biridir ve ağır yaptırımlara tabidir. Türkiye’de motosiklet sürücüleri için yasal alkol sınırı 0.50 promil olarak belirlenmiştir. Bu sınırın üzerinde alkollü şekilde motor kullanılması durumunda sürücülere aşağıdaki cezalar uygulanır:

• İlk ihlal: 9.268 TL para cezası, sürücü belgesine 6 ay el koyma ve 20 ceza puanı.
• İkinci ihlal: 11.622 TL para cezası, ehliyete 2 yıl el koyma ve 20 ceza puanı.
• Üçüncü ve sonraki ihlaller: 18.678 TL para cezası, ehliyete 5 yıl el koyma, 20 ceza puanı ve 6 aydan fazla hapis cezası.

Belirtilen cezalar, erken ödeme durumunda %25 indirimle ödenebilir. Ancak, tekrar eden ihlallerde cezaların ağırlığı artmaktadır ve mahkeme süreci devreye girebilir.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezasına İtiraz

Ehliyetsiz motor kullanma cezası alan kişiler, belirli bir süre içinde bu cezaya itiraz edebilirler. İtiraz süreci, cezanın tebliğ edilmesinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hakimliğine başvurarak başlatılmalıdır.

İtiraz dilekçesinde, cezanın haksız yere kesildiği iddiası somut delillerle desteklenmelidir. Eğer trafik polisinin hatalı işlem yaptığı düşünülüyorsa, kamera kayıtları veya tanık beyanları gibi deliller sunularak cezaya itiraz edilebilir. Eğer ehliyetsiz motor kullanımı nedeniyle ek yaptırımlar uygulanmışsa, 60 gün içinde idare mahkemesine iptal davası açmak gerekebilir.

Ehliyetsiz Motor Kazasına Karışmak

Ehliyetsiz motor kullanırken bir kazaya karışmak, hukuki açıdan çok daha ciddi sonuçlar doğurur. Bu durumda, sadece idari para cezası değil, aynı zamanda ceza davası da söz konusu olabilir.

Eğer kazada karşı taraf zarar görmüşse, sürücü hem maddi hem de manevi tazminat davalarıyla karşılaşabilir. Ayrıca, sigorta şirketleri ehliyetsiz sürücüler için ödeme yapmaz, dolayısıyla tüm maddi zararları sürücünün kendisi karşılamak zorunda kalabilir.

Kazanın sonucuna bağlı olarak, ehliyetsiz sürücü “Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokma” suçu kapsamında yargılanabilir ve hapis cezası alabilir.

Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokma Suçu

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 179. maddesinde düzenlenmiştir. Bu suç, trafiğin güvenliğini bozacak şekilde tehlikeli hareketlerde bulunmayı kapsar.

Ehliyetsiz veya alkollü motor kullanımı da bu kapsamda değerlendirilebilir ve şu yaptırımlarla karşılaşılabilir: Trafiği tehlikeye sokan bilinçli hareketler: 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasına çaptırılır. Bu cezalar, olayın detaylarına ve sürücünün kusur durumuna göre mahkemeler tarafından belirlenir.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezasına İtiraz Dilekçesi 

KONU                                : … tarih … numaralı trafik cezasının iptali talebidir.

AÇIKLAMALAR

Somut olay açıklanmalıdır.

Deliller eklenmelidir.

Kanuni Dayanaklarına Yer Verilmelidir.

HUKUKİ NEDENLER : 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, Yargıtay içtihatları ve sair yasal mevzuat.

DELİLLER :
1-Geçici Olarak Sürücü Belgesi Geri Alma Tutanağı,
2-Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı,
3-Araç Ruhsatı,
4-Emsal Kararlar,
5-Kamera, Mobese Kayıtları,
6-Fotoğraflar ve Ses Kayıtları,
7-Sair Yasal Delil.

İSTEM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-İşbu itirazın kabulü ile yasalara aykırı olarak düzenlenen ……………. ili, ………….. ilçesi Trafik Tescil ve Denetleme Şube Müdürlüğü, …………… tarih, ……….. seri, ……………. sıra numaralı trafik ceza tutanağında yazılı para cezasının iptaline karar verilmesini vekâleten talep ederim.

SIK SORULAN SORULAR 

Ehliyetsiz Motor Kullanınca Motor Sahibine Ceza Kesilir Mi?

Ehliyetsiz kişiye motor verenler de aynı miktarda para cezasına çarptırılır. Yani, bir kişi ehliyetsiz bir sürücüye motosikletini kullandırırsa, hem sürücü hem de aracı veren kişi bu cezayla karşı karşıya kalacaktır.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası 2025 Ne Kadar ? 

Ehliyetsiz motor kullanan kişiye 2025 yılı için 18.676  TL ceza kesilmektedir. Peşin ödeme durumunda %25 indirim uygulanmaktadır.

18 Yaş Altı Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası

Ehliyetsiz motor kullanan 18 yaş altı kişiye 2025 yılı için 18.676  TL ceza kesilmektedir. Peşin ödeme durumunda %25 indirim uygulanmaktadır.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezası %25 İndirim Hakkı 

Ehliyetsiz motor kullanan kişi 15 gün içinde cezasını öderse %25 indirim hakkı kazanır. Ödeme yapılması ehliyetsiz motor kullanma cezasına itiraz hakkını ortadan kaldırmaz. Kişi erken ödeme yapıp ehliyetsiz motor kullanma cezasına itiraz edebilir. İtiraz kabul edilirse miktar kişiye iade edilir.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezasına İtiraz İçin Avukat Desteği

Ehliyetsiz motor kullanma cezasına itiraz, hukuki bilgi ve deneyim gerektiren karmaşık bir işlemdir. Bu nedenle, süreç boyunca bir avukattan destek almak tarafların hak kaybını önlemek açısından önemlidir. Alanında uzman bir avukat, itiraz dilekçesinin hazırlanması ve mahkeme süreçlerinin yönetimi gibi aşamalarda profesyonel destek sağlar. Ayrıca, itirazın hukuki dayanaklarının oluşturulmasında da etkin bir rol oynarlar. Ehliyetsiz motor kullanma cezasına itiraz avukat ile takip edilen bir davadır.

Ehliyetsiz Motor Kullanma Cezasına İtiraz Masrafları 

Ehliyetsiz motor kullanma cezasına itiraz olayın olduğu yerdeki Sulh Ceza Hakimliği’ne yapılır. İtiraz için başvuru masrafı yoktur.