İSİM EKLEME DAVASI (2026)

İsim ekleme davası,  kişinin mevcut resmi ad veya soyadına ek bir isim veya ikinci bir ad eklenmesini talep ettiği bir nüfus kayıt düzeltme davasıdır. Bu dava, kişinin haklı ve geçerli bir sebebe dayanarak isminin değiştirilmesini değil, ek bir ismin resmiyete geçirilmesini sağlar. İsim, bireyin kimlik ve kişisel haklarının bir parçası olup, hukuki düzlemde de önemli bir yere sahiptir.

İSİM EKLEME DAVASI NEDİR? 

İsim ekleme davası, bir kişinin mevcut resmi adına, mahkeme kararıyla ek bir isim eklenmesi talebini içeren davadır. Bu dava, nüfus kayıtlarının düzeltilmesi davası kapsamında değerlendirilir. Yani amaç mevcut ismi silmek ya da değiştirmek değil; mevcut ismin yanına bir başka ismi daimi olarak eklemektir. Örneğin yalnızca “Ali” ismine sahip bir kişi, “Ali Burak” olarak anılmak istiyorsa, resmi kayıtlara “Burak” ismini de ekletmek için isim ekleme davası açmalıdır.

HANGİ DURUMLARDA İSİM EKLEME DAVASI AÇILABİLİR? 

İsim ekleme davasının kabul edilmesi için kişinin haklı ve geçerli bir neden göstermesi gerekir. Bu dava türü de dayanağı isim ve soy isim tashihi davası gibi TMK 27. maddesinden alır. Mahkemeler, aşağıdaki durumları genellikle haklı sebep olarak kabul etmektedir:

• Çocukluktan beri farklı bir isimle tanınmak: Kişinin sosyal çevresi, aile bireyleri ve arkadaşları tarafından uzun süredir eklemek istediği isimle çağrılması.

• Aile bireylerinin ismini yaşatma arzusu: Özellikle vefat eden ebeveyn ya da büyükbabanın adını yaşatmak için eklenmek istenen isimler.

• İki kardeşin aynı isme sahip olması nedeniyle yaşanan karışıklıklar.

• Dini veya kültürel nedenlerle yeni bir isim almak: Örneğin umre veya hac dönüşü alınan manevi isim.

• Sanat, sahne ya da mesleki isimlerin resmi olarak kullanılması arzusu.

Bu sebeplerin, mahkemeye tanıklar ve belgelerle ispatlanması, davanın olumlu sonuçlanması açısından önemlidir.

İsim Ekleme Davasını Kimler Açabilir?

İsim ekleme davasını, ergin bireyler kendileri açabileceği gibi, reşit olmayan kişiler için ebeveynleri veya yasal temsilcileri tarafından da dava açılabilir.

İsim Ekleme Davası Nasıl Açılır?

İsim eklemesi davasında görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir. Davacı, isim ekleme talebini içeren bir dilekçe ile yetkili mahkemeye başvurmalıdır. Dilekçede neden isim eklenmek istendiği açık ve net bir şekilde belirtilmelidir. Zira Kanunda açıkça isim ekleme talebinin haklı bir nedene dayanması gerektiği belirtilmiştir.

İsim ekleme davasında haklı sebebin varlığına ilişkin iddialar tanıkla ispat edilebilmektedir. Kişilik haklarına ilişkin bir iddia olması sebebiyle dava dilekçesi en az 2 tanığın bildirilmesi ve  yargılama süresinin uzamasına sebebiyet vermemek adına ilgili tanıkların ilk celsede hazır edilmesi gerekmektedir.

İsim Ekleme Davası Ne Kadar Sürer?

Davanın süreci, mahkemenin yoğunluğunu ve sunulan delillerin yeterliliğini de içeren çeşitli faktörlere bağlıdır. Ortalama olarak nüfusa tescil süreci ile birlikte 3 ila 4 ay arasında süreç tamamlanmaktadır. Ancak karar istinaf edilirse dava süreci uzayabilir.

İSİM EKLEME TESCİL SÜRECİ

1. Gerekçeli Kararın Yazılması ve Tebliği : Kararın verilmesinden itibaren 1 ay içerisinde gerekçeli kararın yazılması zorunludur. Gerekçeli kararın yazılmasının ardından, tebliğ işlemi için talep gönderilir.

2. Kesinleşme Süresi : Gerekçeli kararın tebliğ alınmasından itibaren, 2 haftalık kesinleşme süresi beklenir. Bu süreçte istinaf başvuru süresi işler ve şerh konulmaz.

3. İlan Talebi ve Süreci : Medeni Kanun’un 27. maddesi gereği, kararın ilana çıkarılması için talep gönderilir. İlan süresi 15 gündür.

4. Kararın Kesinleştirilmesi ve Nüfusa Bildirilmesi : İlan süresinin bitiminde, kararın kesinleştirilmesi ve nüfus müdürlüğüne gönderilmesi için talep hazırlanır.

5. Nüfus Müdürlüğü İşlemleri:  Karar nüfus müdürlüğüne ulaştığında e-devlet üzerinden değişikliğin yapılmış olup olmadığını kontrol edilir. Değişiklik yapıldıysa,  nüfus müdürlüğünden randevu alınarak kimlik değiştirme işlemini gerçekleştirebilir.

SOYADI DEĞİŞTİRME DAVASI EMSAL KARARLAR 

• Soyadının toplumda alay konusu olması sebebiyle açılan davada verilen karar:

İstanbul Anadolu 14. Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/10 E., 2021/73 K. sayılı ve 21.01.2021 tarihli kararında;

“Adın değiştirilmesi ancak haklı sebeplere dayanılarak hakimden istenebilir (TMK md. 27/1). İsim; kişinin ayrılmaz bir parçası olup, bununla anılıp tanınması, onun sahibi olan kişi tarafından benimsenmesi ile anlam ifade eder. İsmini benimsemeyen kişinin değiştirmek istemesi en doğal hakkıdır. (Yargıtay 18. HD., 13.11.2014, E: 2014/9883, K: 2014/16110). Toplanan delillerden davacının … olan soy ismiyle dalga geçilmesi nedeniyle nefret eder hale geldiğini, bu nedenle davacının … olan soy isminin “….” olarak değiştirilmesini istedikleri anlaşılmakla, TMK’nın 27/1. maddesi uyarınca..” denilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

• Evlenen Kadının Önceki Soyadını Kullanmasına İzin verilmesi sebebine dayalı açılan davada verilen karar :

“Dava, evlenen kadının önceki soyadını kullanmaya izin davası olup, eşine ve nüfus müdürlüğüne yöneltilmiştir. TMK 187. maddesi hükmü ile “kadın, evlenmekle kocasının soyadını alır….” şeklinde yasal bir düzenleme bulunmakta ise de; isteme ilişkin Türkiye Cumhuriyeti Devletini’nin tarafı olduğu Uluslararası Sözleşmeler ile Hukuk Genel Kurulu’nun 2014/2-889 Esas-12015/2011 Karar ve 30/09/2015 günlü kararı doğrultusunda

TMK’nın 187. maddesi, Soyadı Kanununun 4. maddesi, Soyadı Nizamnamesi’nin 17. maddesi ve Nüfus Hizmetleri Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 55. maddesinin Avrupa İnsan Hakları Sözleşme hükümleri ile çatışması nedeniyle Anayasa’nın 90. maddesinin 5. fıkrası gereğince sözleşme hükümlerinin esas alınması gerektiğine ilişkin içtihadı doğrultusunda, evli olan davacının kızlık soyadını kullanmak istemesinin kadın- erkek eşitliği ve cinsiyet ayrımcılığının ortadan kaldırılmasına dair temel insan hakları gereği olduğu sonuç ve kanaati ile davanın kabulüne ve davacının evlilik öncesi soyadını kullanmaya izin verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.”  denilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

NOT: Soyadının değiştirilmesi davası Asliye Hukuk Mahkemelerinde Nüfus Müdürlüğüne karşı açılmakta iken evlenen kadının önceki soyadını kullanmasına izin verilmesi sebebine dayalı davalar Aile Mahkemelerinde hem eş hem de Nüfus Müdürlüğüne karşı açılmalıdır. 

• Soyadın kişinin sosyal ve iş yaşamında olumsuzluklara yol açması sebebiyle açılan davada verilen karar : 

Büyükçekmece 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2021/106 Esas, 2021/257 K. sayılı ve 01/04/2021 tarihli kararı ,

“Davacı vekili 16/02/2021 tarihinde sunduğu dava dilekçesi ile; müvekkilinin … olan soy adının özel ve iş yaşamında sorunlar yarattığını beyanla … olarak değiştirilmesini talep ve dava etmiştir. Davacının soyisim değişikliğinde engel hal bulunmayıp talebininde haklı olup kayden de engel bulunmadığından “….” olan soyisminin “….” olarak değişmesi yönündeki davasının nüfus temsilcinin katıldığı duruşmada kabülüne karar vermek gerekmiştir.” denilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSİM EKLEME DAVASI DİLEKÇE ÖRNEĞİ