İdare Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği
- İdare Mahkemesinde Hangi Davalar Açılır?
- İdare Mahkemesinde Dava Açılması ve Yetkili Mahkeme
- İdare Mahkemesinde Dava Açma Süresi
- İdareye Başvuru, Başvurunun Reddi ve Zımni Ret Üzerine Dava Açılması
- İptal Davası ve Tam Yargı Davası Arasındaki Farklar
- İdare Mahkemesine Dava Açarken Gerekli Belgeler
- İdari Davada Yürütmenin Durdurulması Talebi ve Şartları
- İdare Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği-1
- İdare Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği-2
- İdare Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği-3
- Sıkça Sorulan Sorular
- İdare Mahkemesinde Avukatsız Dava Açılabilir mi?
- İdare Mahkemesinde UYAP Üzerinden Dava Açılabilir mi?
- İdare Mahkemesinde Dava Ne Kadar Sürer, Duruşma Yapılır mı?
- İdare Mahkemesinde Dava Açılınca İdari İşlem Kendiliğinden Durdurulur mu?
- İdare Mahkemesinin Ret Kararına Karşı İstinaf veya Temyiz Başvurusu Yapılabilir mi?
İdare Mahkemesinde Hangi Davalar Açılır?
İdare mahkemesinde, idarenin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklar görülür. Bu davalar 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’na (İYUK) göre yürür.
Başlıca iki dava türü vardır. Hukuka aykırı bir idari işlemin iptalini isteyen iptal davası ve idarenin işlem veya eyleminden doğan zararın giderilmesini isteyen tam yargı davası.
Uygulamada sık görülen konular şunlardır:
- Memuriyet ve disiplin işlemleri
- İmar uygulamaları ve yapı yıkım kararları
- Belediye işlemleri
- Kamu ihale ve ruhsat işlemleri
- İdari para cezaları
- Kamu personeli atama ve tayin işlemleri
- Yabancılar kanunundan kaynaklanan uyuşmazlıklar.
Vergi uyuşmazlıkları ise ayrı bir mahkemenin, vergi mahkemesinin görev alanındadır.
İdare Mahkemesinde Dava Açılması ve Yetkili Mahkeme
Dava, idare mahkemesi başkanlığına hitaben yazılmış imzalı bir dilekçeyle açılır. Bugün dilekçeler UYAP üzerinden elektronik ortamda da verilebilir.
Genel kural olarak yetkili mahkeme, davaya konu işlemi yapan idarenin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir. Bazı davalarda ayrı yetki kuralları uygulanır. Örneğin kamu görevlilerinin atama ve tayin davalarında görev yeri, taşınmazlara ilişkin davalarda ise taşınmazın bulunduğu yer esas alınır.
Yanlış mahkemeye açılan dava reddedilmez. Mahkeme dosyayı yetkili mahkemeye gönderir, ancak bu süre kaybına yol açabilir. Yetki konusunda tereddüt varsa dilekçe vermeden önce kontrol etmek yerinde olur.
İdare Mahkemesinde Dava Açma Süresi
İdare mahkemelerinde genel dava açma süresi 60 gündür. Vergi mahkemelerinde bu süre 30 gündür.
Süre, işlemin yazılı bildirim (tebliğ) tarihinden sonraki günden başlar. Süre hak düşürücüdür, kaçırılırsa dava süre aşımı nedeniyle reddedilir. Bazı davalarda süre daha kısadır. İvedi yargılama usulüne tabi işlemlerde 30 gün, merkezî sınavlara ilişkin işlemlerde ise 10 gün uygulanır.
Karara karşı istinaf ve temyiz süresi tebliğden itibaren 30 gündür. Bu nedenle bildirim tarihini gösteren belgenin saklanması önemlidir.
İdareye Başvuru, Başvurunun Reddi ve Zımni Ret Üzerine Dava Açılması
Kişi, hakkında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idareye başvurabilir. İdare 30 gün içinde cevap vermezse başvuru reddedilmiş sayılır. Buna zımni ret denir. 30 günlük süre, daha önce 60 gündü ve kanun değişikliğiyle kısaltıldı.
Zımni retten sonra dava açma süresi ayrıca işler. “30 gün geçti, hakkım düştü” şeklinde düşünmek yanlıştır. Zımni retin oluştuğu tarihten itibaren dava süresi içinde dava açılabilir.
Bir işleme karşı dava açmadan önce üst makama başvurulduysa dava süresi durur. Bu başvuruda ret veya zımni ret sonrasında kalan süre işler. Örneğin işlemin tebliğinden 25 gün sonra üst makama başvurulduysa 25 gün kullanılmış sayılır ve geriye 35 gün kalır. Süreyi yanlış hesaplamak davanın reddine yol açabilir.
İptal Davası ve Tam Yargı Davası Arasındaki Farklar
İptal davasında amaç, yetki, şekil, sebep, konu veya maksat yönünden hukuka aykırı bir idari işlemin ortadan kaldırılmasıdır. Para tazmini istenmez.
Tam yargı davasında ise idarenin işlem veya eyleminden doğan bir zararın giderilmesi talep edilir. Burada davacının kişisel hakkının doğrudan ihlal edilmiş olması aranır. Bu davada tazminat veya kaybedilen hakların iadesi istenir.
Dava açma süreleri de farklıdır. İdari işlemden doğan tam yargı davasında genel kural 60 gündür. İdari eylemden doğan zararlarda ise önce idareye başvurulur. Bu başvuru, eylemin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde yapılmalıdır. Ret veya zımni retten sonra dava açılabilir.
İki dava birlikte de açılabilir. Önce işlemin iptali, ardından zararın giderilmesi talep edilebilir.
İdare Mahkemesine Dava Açarken Gerekli Belgeler
Dava dilekçesinde şunlar bulunmalıdır:
- Mahkemenin adı
- Davacının ve davalı idarenin adı ve adresi
- Vekil varsa vekilin bilgileri
- Dava konusu işlem ve bunun yazılı bildirim tarihi
- Tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktar
- Dava sebepleri ve deliller
- Talep sonucu
- İmza
Dilekçeye eklenecek belgeler şunlardır:
- Dava konusu işlemin örneği ve tebliğ belgesi
- İdareye yapılmış başvuru ve gelen cevap (varsa)
- Vekaletname (avukatla açılıyorsa)
- Harç ve posta gideri dekontları
- Davayı destekleyen deliller
Dilekçe ve ekleri, taraf sayısından bir fazla nüsha halinde verilir. UYAP üzerinden açılan davalarda nüsha sayısı sistem tarafından karşılanır. Her idari işleme karşı ayrı dava açılır, ancak aralarında bağlantı olan işlemlere karşı tek dilekçeyle de dava açılabilir.
İdari Davada Yürütmenin Durdurulması Talebi ve Şartları
İdari dava açılması, işlemin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. İşlem dava sürerken de uygulanır. Bunu engellemek için yürütmenin durdurulması talep edilir.
Mahkeme, bu talebi iki şartın birlikte gerçekleşmesi halinde kabul eder:
- İşlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması
- İşlemin açıkça hukuka aykırı olması
İki şartın birden bulunması gerekir. Biri eksikse talep reddedilir. Talep dava dilekçesinde veya ayrı bir dilekçeyle yapılabilir ve talebin gerekçesi somut olarak yazılmalıdır.
Karar verilmeden önce karşı tarafın görüşü alınabilir. Verilen karara karşı yürütmenin durdurulmasına itiraz süresi 7 gündür. Mahkeme, durdurma kararı verirken zararı karşılamak üzere teminat da isteyebilir.
İdare Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği-1
İSTANBUL İDARE MAHKEMESİ SAYIN BAŞKANLIĞI’NA
YÜRÜTMEYİ DURDURMA TALEPLİDİR
DAVACI: [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: […], [Adres]
VEKİLİ: Av. Ferdi Kurnaz & Av. Aysel İrem Kap & Berkay Başcı
DAVALI: İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı, Şehzadebaşı Cad. No:25, Fatih/İstanbul
DAVA KONUSU: Davacının [tarih] tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunun, 30 gün içinde cevap verilmeyerek zımnen reddedilmesi işleminin iptali ile yürütmenin durdurulması talebidir.
İŞLEM: Müvekkil, [adres] adresinde işlettiği [faaliyet türü] için [tarih] tarihinde davalı idareye [başvuru numarası] sayılı dilekçeyle işyeri açma ve çalışma ruhsatı talebinde bulunmuştur. Başvuru, mevzuatın aradığı tüm belgelerle birlikte yapılmıştır. İdare 30 gün içinde cevap vermemiş, başvuru İYUK m.10 uyarınca zımnen reddedilmiş sayılmıştır. Zımni ret işlemi [tarih] tarihinde oluşmuş olup dava süresi içindedir.
AÇIKLAMALAR:
- Müvekkilin başvurusu, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’te aranan şartların tamamını taşımaktadır. İtfaiye uygunluk raporu, [diğer belgeler] başvuru dosyasında yer almaktadır.
- İdare, başvuruyu ne kabul etmiş ne de gerekçeli bir ret kararı vermiştir. Gerekçe gösterilmeden başvurunun sessiz bırakılması, işlemin sebep ve şekil yönünden hukuka aykırı olduğunu göstermektedir.
- Ruhsat verilmediği için müvekkil işyerini açamamakta, kira ve diğer sabit giderleri karşılamasına rağmen gelir elde edememektedir. Bu durum her geçen gün büyüyen ve sonradan giderilmesi güç bir zarar doğurmaktadır.
HUKUKİ SEBEPLER: Anayasa m.125, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.2, 10, 27, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: [Tarih] tarihli başvuru dilekçesi ve ekleri, ruhsat başvuru dosyası, kira sözleşmesi, ilgili yazışmalar, keşif, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE TALEP: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
- Başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptaline,
- İşlemin uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğacağından ve işlem açıkça hukuka aykırı olduğundan, İYUK m.27 uyarınca yürütmenin durdurulmasına,
- Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yükletilmesine
karar verilmesini bilvekale arz ve talep ederim. [Tarih]
Davacı Vekili
Av. Ferdi Kurnaz & Av. Aysel İrem Kap & Berkay BaşcıEKLER:
1. Başvuru dilekçesi ve ekleri
2. Kira sözleşmesi
3. Vekâletname
4. Diğer belgeler
İdare Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği-2
İSTANBUL İDARE MAHKEMESİ SAYIN BAŞKANLIĞI’NA
YÜRÜTMEYİ DURDURMA TALEPLİDİR
CEVAP SÜRESİNİN KISALTILMASI TALEPLİDİR
DAVACI: [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: […], [Adres]
VEKİLİ: Av. Ferdi Kurnaz & Av. Aysel İrem Kap & Berkay Başcı
DAVALI: [Kurum adı ve adresi]
DAVA KONUSU: Davalı idarece [tarih] tarihinde verilen ve müvekkile [tarih] tarihinde tebliğ edilen, [sayı] sayılı “aylıktan kesme” cezasını içeren disiplin işleminin iptali ile yürütmenin durdurulması talebidir.
İŞLEM: Müvekkil, davalı kurumda [unvan] olarak görev yapmaktadır. Hakkında yürütülen soruşturma sonucunda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.125 uyarınca [tarih] tarihli onayla aylıktan kesme cezası verilmiştir. Karar [tarih] tarihinde tebliğ edilmiştir.
AÇIKLAMALAR:
- Müvekkile isnat edilen fiil, soruşturma dosyasındaki delillerle sabit değildir. Karar, somut ve kesin delile dayanmamaktadır. İşlem sebep unsuru yönünden hukuka aykırıdır.
- Savunma hakkı, 657 sayılı Kanun m.130 uyarınca kısıtlanamaz. Müvekkile savunma için gerekli süre ve belgeler verilmemiş, lehe delillerin toplanması taleplerine cevap verilmemiştir. Bu durum şekil yönünden de hukuka aykırılık oluşturmaktadır.
- Verilen ceza, isnat edilen fiille orantılı değildir. İdare, ölçülülük ilkesine aykırı biçimde ağır bir yaptırım uygulamıştır.
- Aylıktan kesme cezası, müvekkilin maaşında kesintiye ve kademe ilerlemesinde gecikmeye yol açmaktadır. Dava sonuçlanana kadar uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğacaktır.
HUKUKİ SEBEPLER: Anayasa m.125, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.125 ve 130, 2577 sayılı İYUK m.2 ve 27, ilgili mevzuat.
DELİLLER: Disiplin soruşturma dosyası, savunma dilekçesi, ceza onayı ve tebliğ belgesi, personel özlük dosyası, tanık beyanları ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE TALEP: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
- Disiplin cezası işleminin iptaline,
- İşlemin uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğacağından ve işlem açıkça hukuka aykırı olduğundan, İYUK m.27 uyarınca yürütmenin durdurulmasına,
- Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yükletilmesine
karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. [Tarih]
Davacı Vekili
Av. Ferdi Kurnaz & Av. Aysel İrem Kap & Berkay BaşcıEKLER:
1. Disiplin cezası onayı ve tebliğ belgesi
2. Savunma dilekçesi
3. Soruşturma dosyası örneği
4. Vekâletname
İdare Mahkemesi Dava Dilekçesi Örneği-3
İSTANBUL İDARE MAHKEMESİ SAYIN BAŞKANLIĞI’NA
YÜRÜTMEYİ DURDURMA TALEPLİDİR
DURUŞMA TALEPLİDİR
DAVACI: [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: […], [Adres]
VEKİLİ: Av. Ferdi Kurnaz & Av. Aysel İrem Kap & Berkay Başcı
DAVALI: [İlçe] Belediye Başkanlığı, [Adres]
DAVA KONUSU: Davalı idarece alınan ve müvekkile [tarih] tarihinde tebliğ edilen, [sayı] sayılı yapının yıkımına ilişkin Belediye Encümeni kararının iptali ile yürütmenin durdurulması talebidir.
İŞLEM: Müvekkil, [ada/parsel] sayılı taşınmaz üzerindeki yapının maliki olup yapı [yıl] tarihli yapı ruhsatına dayanılarak inşa edilmiştir. Davalı idare, 3194 sayılı İmar Kanunu m.32 uyarınca yapının ruhsata aykırı olduğu gerekçesiyle [tarih] tarihli kararla yıkım kararı vermiştir.
AÇIKLAMALAR:
- Yapı, ruhsat ve eki projesine uygun olarak yapılmıştır. İdarenin tespit tutanağı eksik ve hatalıdır. Aykırılığın hangi ölçülerde olduğu somut olarak gösterilmemiştir. İşlem sebep yönünden hukuka aykırıdır.
- Yıkım kararı verilmeden önce müvekkile mevzuatın gerektirdiği yazılı bildirim ve savunma imkânı tanınmamıştır. Bu durum şekil unsuru yönünden hukuka aykırılık oluşturmaktadır.
- Yıkım, geri döndürülemez bir işlemdir. Dava sonuçlanmadan karar uygulanırsa yapı ortadan kalkacak ve iptal kararı verilse bile eski hale getirme imkânı kalmayacaktır. Bu nedenle telafisi imkânsız zararlar doğacaktır.
HUKUKİ SEBEPLER: Anayasa m.125, 3194 sayılı İmar Kanunu m.32, 2577 sayılı İYUK m.2 ve 27, ilgili mevzuat.
DELİLLER: Yapı ruhsatı ve projesi, yıkım kararı ve tebliğ belgesi, tapu kaydı, tespit tutanağı, keşif, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE TALEP: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
- Yıkım kararının iptaline,
- Uygulanması halinde telafisi imkânsız zararlar doğacağından ve işlem açıkça hukuka aykırı olduğundan, İYUK m.27 uyarınca yürütmenin durdurulmasına,
- Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yükletilmesine
karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. [Tarih]
Davacı Vekili
Av. Ferdi Kurnaz & Av. Aysel İrem Kap & Berkay Başcı
EKLER:
1. Yıkım kararı ve tebliğ belgesi
2. Yapı ruhsatı ve projesi
3. Tapu kaydı
4. Vekâletname
Sıkça Sorulan Sorular
İdare Mahkemesinde Avukatsız Dava Açılabilir mi?
İdari yargıda avukatla temsil zorunlu değildir. Kişi dava dilekçesini kendisi hazırlayıp verebilir ve yargılamayı kendisi takip edebilir.
Dilekçenin kanunda sayılan unsurları taşıması gerekir. Süre kaçırmamak ve hukuki sebepleri doğru yazmak için avukat desteği yine de faydalı olur. Dava kazanılırsa vekalet ücreti haksız çıkan tarafa yükletilebilir.
İdare Mahkemesinde UYAP Üzerinden Dava Açılabilir mi?
Dava dilekçesi elektronik ortamda UYAP üzerinden verilebilir. Vatandaşlar e-imza veya mobil imza ile UYAP Vatandaş Portal’ı üzerinden, avukatlar ise Avukat Portal’ı üzerinden dava açabilir.
Harç ve gider avansı da elektronik ortamda yatırılır. UYAP üzerinden açılan davalarda nüsha çıkarma zorunluluğu yoktur.
İdare Mahkemesinde Dava Ne Kadar Sürer, Duruşma Yapılır mı?
Kanunda kesin bir süre yoktur. Süre; işlemin niteliğine, bilirkişi ve keşif gerekip gerekmediğine, idarenin savunmasını verme hızına ve mahkemenin iş yüküne göre değişir. Bazı davalar birkaç ayda, bazıları bir yıldan uzun sürede sonuçlanır.
Yargılama esas olarak dosya üzerinden ve yazılı yürütülür. Duruşma yapılması talebe bağlıdır. Taraflar dilekçede duruşma istediklerini belirtebilir, talep edilmezse genellikle duruşma yapılmaz. İvedi yargılama usulüne tabi işlemlerde ise süreler çok daha kısadır.
İdare Mahkemesinde Dava Açılınca İdari İşlem Kendiliğinden Durdurulur mu?
Hayır. Dava açılması idari işlemin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. İşlem, mahkeme aksine karar verene kadar uygulanmaya devam eder.
İşlemin uygulanmasını önlemek için ayrıca yürütmenin durdurulması talep edilmelidir. Bunun için iki şart birlikte aranır. İşlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararlar doğmalı ve işlem açıkça hukuka aykırı olmalıdır.
İdare Mahkemesinin Ret Kararına Karşı İstinaf veya Temyiz Başvurusu Yapılabilir mi?
Evet, yapılabilir. İdare mahkemesinin kararına karşı bölge idare mahkemesine istinaf başvurusu yapılır. Süre tebliğden itibaren 30 gündür.
Bölge idare mahkemesinin kararına karşı da şartları varsa Danıştay’a temyiz yoluna gidilebilir. Temyiz süresi de tebliğden itibaren 30 gündür.
Her karar bu yollara açık değildir. Parasal sınırın altında kalan veya kanunda kesin olduğu belirtilen kararlara karşı kanun yolu kapalıdır. Yürütmenin durdurulması talebinin reddine karşı ise itiraz süresi 7 gündür.

